fa بررسی ایمنی و اثربخشی میوه هندوانه ابوجهل (<i>Citrullus colocynthis</i> L.) فرآوری شده در درمان بیماران دیابتی نوع دوم هیپرلیپیدمیک: یک کارآزمایی بالینی تصادفی شده دارای شاهد دارونما فارماكولوژی و سم شناسی Pharmacology & Toxicology پژوهشی Research <div style="text-align: justify;"><strong>مقدمه:</strong> شیوع بالای ابتلا به دیابت همراه با هیپرلیپیدمی در ایران و جهان و افزایش خطر بیماری‌های قلبی عروقی و هزینه‌های ناشی از آن نیاز به تحقیقات در زمینه درمان آن را فراهم می‌نماید. با توجه به مصرف هندوانه ابوجهل در طب سنتی در درمان دیابت و هیپرلیپیدمی و سمی بودن در دوز بالا تحقیقات بالینی جهت بررسی ایمنی (safety) و اثربخشی نوع فرآوری شده این داروی گیاهی ضروری به نظر می‌رسد. <strong>هدف:</strong> در این پژوهش ایمنی و اثربخشی میوه هندوانه ابوجهل فرآوری شده در بیماران دیابتی نوع دوم هیپرلیپیدمیک مورد بررسی قرار گرفت. <strong>روش بررسی:</strong> تعداد 60 بیمار دیابتی نوع دوم هیپرلیپیدمیک در دو گروه داروی گیاهی هندوانه ابوجهل و دارونما تقسیم شدند که تعداد 28 نفر در هر گروه مطالعه را به پایان رساندند. به بیماران گروه اول علاوه بر داروهای ضد دیابت رایج روزانه 100 میلی‌گرم کپسول هندوانه ابوجهل فرآوری شده سه بار در روز و گروه دوم به طور مشابه دارونما تجویز شد. بیماران هر دو گروه از نظر سطح گلوکز، کلسترول، تری گلیسرید، LDL،HDL ، آسپارتات آمینوترانسفراز، آلانین‌آمینو ترانسفراز و کراتینین خون در حالت ناشتا در ابتدا و بعد از یک ماه درمان مورد آزمایش قرار گرفتند. <strong>نتایج:</strong> در گروه هندوانه ابوجهل سطح گلوکز، کلسترول و LDL خون در حالت ناشتا بعد از یک ماه درمان به طور معنی‌داری در مقایسه با شروع مطالعه کاهش یافت. اما تغییرات حاصل شده در متغیرهای بیوشیمیایی خون در گروه هندوانه ابوجهل بعد از یک ماه درمان در مقایسه با گروه دارونما تفاوت معنی‌داری نداشت. در این مطالعه هیچ‌گونه عوارض گوارشی، کبدی و کلیوی مشاهده نشد. <strong>نتیجه‌گیری:</strong> هندوانه ابوجهل فرآوری شده با دوز 100 میلی‌گرم سه بار در روز یک داروی گیاهی سالم کاهنده کلسترول و گلوکز خون در بیماران دیابتی نوع دوم هیپرلیپیدمیک است.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background:</strong> Due to high prevalence of diabetes with hyperlipidemia and associated high risk of cardiovascular disease, much interest exists for safe medications including medicinal plants. Considering traditional use of <em>Citrullus colocynthis</em> L. (<em>C. colocynthis</em>) for treatment of diabetes and hyperlipidemia despite toxicity, clinical evaluation of safety and efficacy of the processed C. colocynthis fruit is necessary. <strong>Objective:</strong> In this clinical trial the safety and efficacy of the processed <em>C. colocynthis</em> fruit in hyperlipidemic type II diabetic patients were evaluated. <strong>Methods:</strong> 60 hyperlipidemic type 2 diabetic patients were randomly allocated to <em>C. colocynthis</em> and placebo groups, but only 28 patients in each group completed the study. The patients in <em>C. colocynthis</em> and placebo groups were treated with processed <em>C. colocynthis</em> (100 mg) and placebo capsules (100 mg) three times a day respectively for 1 month. The fasting blood glucose, cholesterol, LDL, HDL, and triglyceride levels as primary outcome and aspartate transaminase, alanine transaminase and creatinine levels as secondary outcome were measured in both groups at the baseline and the endpoint. Results: In the <em>C. colocynthis</em> group fasting blood glucose, cholesterol and LDL levels were significantly reduced at the endpoint compared with the baseline. There were no significant changes in any blood parameters in <em>C. colocynthis</em> group compared with placebo at the endpoint. There were no gastrointestinal, liver and kidney function adverse effects during the study in both groups. <strong>Conclusion:</strong> The results suggest that processed <em>C. colocynthis</em> fruit extract may be a safe anti-hyperglycemic and anti-hypercholesterolemic agent in hyperlipidemic type II diabetic patients.</div> دیابت نوع دوم, گیاهان دارویی, هندوانه ابوجهل, هیپرلیپیدمی <,i>,C. colocynthis<,/i>,, Hyperlipidemia, Medicinal plants, Type II diabetes 81 88 http://jmp.ir/browse.php?a_code=A-10-90-19&slc_lang=fa&sid=1 M Yaghoobi مریم یعقوبی 100319475328460036316 100319475328460036316 No Pregnancy Health Research Center, Zahedan University of Medical Sciences, Zahedan, Iran مربی، مرکز تحقیقات سلامت بارداری، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران E Miri-Moghaddam ابراهیم میری‌مقدم 100319475328460036317 100319475328460036317 No Department of Genetics, Zahedan University of Medical Sciences, Zahedan, Iran استادیار، مرکز تحقیقات سلولی مولکولی (ژنتیک)، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران A Navidian علی نویدیان 100319475328460036318 100319475328460036318 No Pregnancy Health Research Center, Zahedan University of Medical Sciences, Zahedan, Iran دانشیار، مرکز تحقیقات سلامت بارداری، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران R Nikbakht رضا نیکبخت 100319475328460036319 100319475328460036319 No Student Research Committee, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran دانشجو، عضو کمیته تحقیقات دانشجویی دانشگاه علوم ‌پزشکی کرمان، کرمان، ایران A Mehrafarin علی مهرآفرین 100319475328460036320 100319475328460036320 No Cultivation & Development Department of Medicinal Plants Research Center, Institute of Medicinal Plants, ACECR, Karaj, Iran استادیار پژوهش، گروه کشت و توسعه مرکز تحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی، کرج، ایران H Fallah Huseini حسن فلاح‌حسینی huseini_fallah@yahoo.com 100319475328460036321 100319475328460036321 Yes Pharmacology & Applied Medicine Department of Medicinal Plants Research Center, Institute of Medicinal Plants, ACECR, Karaj, Iran دانشیار پژوهش، گروه فارماکولوژی و طب کاربردی مرکز تحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی، کرج، ایران