fa شناسایی مواد موجود در اسانس گیاه گندواش (<i>Artemisia annua</i> L.) جمع‌آوری شده از مناطق شمالی ایران فارماكوگنوزی و فارماسيوتيكس Pharmacognosy & Pharmaceutics پژوهشی Research <div style="text-align: justify;">گیاه گندواش (<em>Artemisia annua</em> L.) از خانواده Asteraceae، از جمله گیاهان دارویی است که در طب سنتی چین مصرف داشته و در چند دهه اخیر برای درمان مالاریا مورد استفاده قرار گرفته است. این گیاه بومی آسیا به ویژه چین می‌باشد و در مناطق شمالی ایران نیز گسترش فراوانی دارد. برگهای گیاه گندواش از رویشگاه‌های مختلف شمال ایران جمع‌آوری و اسانس آنها پس از خشک کردن در سایه، با روش تقطیر با آب اسانس‌گیری شد. روغن‌های فرار به دست آمده با استفاده از GC/MS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. 75 ترکیب در اسانس‌های به دست آمده شناسایی گردید. ترکیبات اصلی شامل مونوترپن‌های آلفا- پینن (28/13-87/7 درصد)، 1و8 سینئول (26/17-77/5 درصد)، آرتمیزیا کتون (97/6-44/1 درصد)، کامفر (05/29 -26/14 درصد)، پینوکارون (04/8-64/3 درصد)، سزکویی‌ترپن‌های بتا- کاریوفیلن (37/9 -43/3 درصد)، جرماکرن ‌دی (26/6-07/3 درصد) و بتا- ‌سلینن (36/10-46/0 درصد) می‌باشد. همچنین توزیع ترکیبات اصلی هر اسانس برای هر منطقه مورد بررسی قرار گرفت. اختلافات زیادی در درصد و نوع ترکیبات موجود در نمونه اسانس‌ها وجود داشت. این اختلافات می توانند مربوط به شرایط اقلیمی متفاوت و همچنین کموتایپ‌های مختلف گیاه A. annua باشد.</div> <div style="text-align: justify;">The composition of essential oil of the leaves of <em>Artemisia annua</em> L. growing wild in Iran, were determined by the use of GC/MS. The leaf essential oils obtained by hydrodistilation. Predominantly comprised monoterpenids and the main constituents were &alpha;-Pinene (7.8713.28%), 1,8-Cineole (5.77-17.26%), Artemisia ketone (1.44-6.97%), Camphor (14.2629.05%) and Pinocarvone (3.64-8.04%). The principal sesquiterpenes were &beta;-Caryphyllen (3.43-9.37%), Germacrene-D (3.07-6.26%) and &beta;-Selinene (0.46-10.36%).</div> گیاه گندواش, اسانس, روغن‌ فرار Artemisia annua, Essential oil, Monoterpene, Sesquiterpene 39 46 http://jmp.ir/browse.php?a_code=A-10-346-4&slc_lang=fa&sid=1 Hossein Lari yazdi حسین لاری یزدی 100319475328460039989 100319475328460039989 Yes Eslamic AZAD University, Brodjerd, Iran استادیار زیست شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بروجرد Ramezanali Khavarinejad رمضانعلی خاوری نژاد 100319475328460039990 100319475328460039990 No Tarbiat Moalem University, Tehran, Iran استاد زیست شناسی، دانشگاه تربیت معلم تهران Abdolhossein Roustaian عبدالحسین روستائیان 100319475328460039991 100319475328460039991 No Research and Sciences Institute, Azad-e-Eslami University, Tehran, Iran استاد شیمی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی تهران