fa مطالعه فعالیت آنتی‌اکسیدانی اسانس و عصاره پونه (<i>Mentha longifolia</i>) ایرانی در شرایط آزمایشگاهی فارماكوگنوزی و فارماسيوتيكس Pharmacognosy & Pharmaceutics پژوهشی Research <p style="text-align: justify;"><strong>مقدمه:</strong> امروزه گیا هان دارویی به عنوان منابع طبیعی که دارای خاصیت آنتی اکسیدانی هستند، مورد توجه محققین برای استفاده در سامانه های غذایی و بیولوژیک قرار گرفته‌اند .</p> <p style="text-align: justify;"><strong>هدف:</strong> این تحقیق به منظور بررسی فعالیت آنتی‌اکسیدانی اسانس و عصارهای آبی و الکلی گیاه پونه ایرانی به عنوان جایگزین آنتی‌اکسیدان‌های سنتزی انجام شده است.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>روش بررسی:</strong> در این مطالعه آزمایشگاهی، اسانس گیاه با دستگاه طیف نگار جرمی GC/MS تجزیه و اجزای شیمیایی عمده‌ی آن شناسایی شد. فعالیت آنتی‌اکسیدانی اسانس وعصاره‌های آبی و الکلی در غلظت‌های مختلف با استفاده از دو روش 2 و &#39;2- دی‌فنیل 1- پیکریل هیدرازیل (DPPH) و بی‌رنگ شدن بتاکاروتن بررسی و با آنتی‌اکسیدان سنتزی بوتیلیتد هیدروکسی تولوئن ( Butylated Hydroxy Toluene ) BHT مقایسه شد.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>نتایج:</strong> نتایج نشان داد که اجزاء اصلی اسانس پونه به ترتیب عبارتند از‌: سیس پی پریتون اپوکسید ( Cis piperitone epoxide ) (23/28 درصد)، آلفا ترپینه ال ( Alpha<u>-</u>terpineol ) (64/18 درصد)، منتون (Menthone ) (97/10 درصد)، پوله گون (Pulegone ) (73/9 درصد) و پی پریتون اکساید (Cis piperitone epoxide ) (73/8 درصد) ₅₀IC اسانس پونه 5 &plusmn; 1765 میکروگرم بر میلی‌لیتر، عصاره آبی پونه 2/1 &plusmn; 100، عصاره اتانولی 58/0 &plusmn; 8/53 ‌و عصاره متانولی 5/0 &plusmn; 50 به ترتیب تعیین شد، در حالی که این پارامتر برای ‌BHT ، 25/0 &plusmn; 9/4 میکروگرم بر میلی‌لیتر بود. در روش بی‌رنگ شدن بتاکاروتن فعالیت آنتی‌اکسیدانی اسانس 60 درصد و برای عصارهای آبی‌، اتانولی‌ و متانولی به ترتیب 27/73، 88/89‌، 79/84 در‌صد و برای BHT 9/0 &plusmn; 95 درصد تعیین شد.</p> <div style="text-align: justify;"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> نتایج نشان داد که عصاره‌های پونه دارای اثر آنتی‌اکسیدانی قویی هستند و می‌توانند پس از آزمایش‌های تکمیلی در سامانه غذایی به کار روند.</div> <p style="text-align: justify;"><strong>Background:</strong> The antioxidant properties of medicinal plants as natural resources are located attention by researchers for use in food and biological systems.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Objectives:</strong> The purpose of this study was to evaluate antioxidant activity of essential oil and extracts of <i>Mentha longifolia</i> as asubstitute for synthetic antioxidants.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Methods:</strong> In this laboratory study , the essential oil plant was analyzed by GC / MS. Antioxidant activity of essential oil and extracts was evaluated with DPPH free radical scavenging and beta-carotene bleaching methods and was compared with synthetic antioxidant BHT.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Results:</strong> The major components of <i>Mentha longifolia </i>essential oil were monoterpen oxygen compounds including Cis-piperitone epoxide %28.23, Alpha-terpineol %18.64, Menthone % 10.97 , Pulegone %9.73 and Cis-piperitone epoxide %8.73 . IC50 of <i>Mentha longifolia </i>essential oil was 1765 &plusmn; 5 &mu;g / ml and IC50 of aqueous, ethanolic and methanolic extracts were 100 &plusmn; 1.2, 53.8 &plusmn; 0.58, 50 &plusmn; 0.5 , while IC50 of BHT was 4.9 &plusmn; 0.25 &mu;g / ml . furthermore, in beta-carotene bleaching method, the antioxidant activity essential oil was 60 percent and IC50 of aqueous, ethanolic and methanolic extracts were estimated73.27,89.88, 84.79 percent respectively . while parameters for BHT 95 &plusmn; 0/9 percent.</p> <div style="text-align: justify;"><strong>Conclusion:</strong> The antioxidant properties of essential oil tested was not significant, while the extracts showed considerable antioxidant properties that candidate them for using in foods as a natural antioxidant.</div> فعالیت آنتی‌اکسیدانی‌, اسانس‌, عصاره‌, پونه ایرانی, آنالیز GC/MS Antioxidant activity, Essential oil, <,i>,Mentha longifolia<,/i>,, GC–MS-analysis 185 194 http://jmp.ir/browse.php?a_code=A-10-147-3&slc_lang=fa&sid=1 A Kamkar ابوالفضل کامکار 100319475328460037228 100319475328460037228 No Department of Food Hygiene, Faculty of Veterinary Medicine, University of Tehran گروه بهداشت مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه تهران N Shariatifar نبی شریعتی‌فر nshariatifar@ut.ac.ir 100319475328460037229 100319475328460037229 Yes Food and Drug Deputy, Tehran University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی تهران AH Jamshidi امیر‌حسین جمشیدی 100319475328460037230 100319475328460037230 No Food and Drug Deputy, IRI Ministry of Health and Medical Education, Tehran فارماکوگنوزی، معاونت غذا و داروی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی A Jebelli Javan اشکان جبلی‌جوان 100319475328460037231 100319475328460037231 No Department of Food Hygiene, Faculty of Veterinary Medicine, University of Semnan گروه بهداشت مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه سمنان T Sadeghi طناز صادقی 100319475328460037232 100319475328460037232 No Faculty of Veterinary Medicine, University of Tehran, Tehran دانشکده دامپزشکی‌، دانشگاه تهران MM Zeagham Monfared محمد‌مهدی ضیغم‌منفرد 100319475328460037233 100319475328460037233 No Department of Food Hygiene, University of Tehran گروه بهداشت مواد غذایی دانشکده دامپزشکی، دانشگاه تهران