fa ارزیابی تأثیر غلظت‌های مختلف اکسین و قارچ‌های <i>Piriformospora indica</i> و <i>Sebacina vermifera</i> روی نعناع فلفلی (<i>Mentha piperita</i>) و آویشن (<i>Thymus vulgaris</i>) در شرایط درون شیشه‌ای فارماكوگنوزی و فارماسيوتيكس Pharmacognosy & Pharmaceutics پژوهشی Research <p style="text-align: justify;"><strong>مقدمه : </strong>نعناع فلفلی ( <i>Mentha piperita </i>) و آویشن ( <i>Thymus vulgaris </i>) دو گیاه بسیار با اهمیت از خانواده نعناعیان ( Lamiaceae ) می‌باشند که در صنایع داروسازی، غذایی، آرایشی و بهداشتی کاربردهای زیادی دارد.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>هدف :</strong> هدف از این تحقیق تأثیر غلظت‌های مختلف اکسین و قارچ‌های <i>Piriformospora indica </i>و <i>Sebacina vermifera </i>روی رشد و نمو نعناع فلفلی و آویشن در شرایط کشت بافت بود.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>روش بررسی :</strong> دو آزمایش بطور جداگانه انجام گرفت، در اولین آزمایش تأثیر غلظت‌های مختلف اکسین ( IAA ، NAA ، IBA ) در رشد نعناع فلفلی و آویشن، و در دومین آزمایش تأثیر دو قارچ <i>Piriformospora indica </i>و <i>Sebacina vermifera </i>روی ارتفاع، طول ریشه و وزن بخش‌های هوایی و ریشه در شرایط درون شیشه‌ای در طرح کاملاً تصادفی مورد ارزیابی قرار گرفت.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>&nbsp;نتایج : </strong>در آزمایش اول مشخص شد مؤثرترین هورمون برای رشد نعناع فلفلی غلظت یک میلی‌گرم در لیتر IBA و در آویشن مؤثرترین هورمون غلظت یک میلی‌گرم در لیتر IAA می‌باشد. با افزایش غلظت هورمون‌ها رشد گیاه کاهش یافت. در آزمایش دوم رشد در گیاهان تلقیح شده با قارچ به طور معنی‌داری افزایش یافت. بلندترین ارتفاع در گیاهان تلقیح شده با <i>S. vermifera</i> و بیشترین وزن در گیاهان تلقیح شده با <i>P. indica مشاهده شد. در نعناع تعداد گره‌ها و در آویشن تعداد شاخه‌ها به طور معنی‌داری افزایش پیدا کرد. </i></p> <div style="text-align: justify;"><strong>نتیجه‌گیری :</strong><i> </i>این نتایج نشان می‌دهد که بهترین هورمون برای کشت بافت نعناع فلفلی و آویشن به ترتیب‌ غلظت یک میلی‌گرم در لیتر IBA و IAA می‌باشد. همچنین‌ با استفاده از این قارچ&shy;ها می‌توان رشد و توسعه این گیاهان را افزایش داد.</div> <p style="text-align: justify;"><strong>Background:</strong> <i>Mentha piperita</i> and <i>Thymus vulgaris </i>are two important species of family Lamiaceae that abundantly used in pharmaceutical, food, cosmetic and hygienic industries<i>. </i></p> <p style="text-align: justify;"><strong>Objective:</strong> Objectives in this study were the effect of different concentration of auxin and fungi <i>Piriformospora indica</i> and <i>Sebacina vermifera </i>on the growth and development of peppermint and thyme <i>in vitro </i>condition.<i>&nbsp;</i></p> <p style="text-align: justify;"><strong>Methodes:</strong> Two distinct experiments were conducted the first evaluate the effect of different auxin levels (IAA ، NAA ، IBA) on <i>M. piperita</i> and <i>T. vulgaris</i> growth, and the second examined the effect of two fungi <i>Piriformospora indica</i> and <i>Sebacina vermifera</i> on plant height, root length, shoots and root weight in in vitro in a completely randomized design.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Results: </strong>The first study suggested the most effective hormone dose for the <i>M . piperita </i>growth was 1mg per liter of IBA and in the <i>T. vulgaris </i>it was 1 mg per liter of IAA. Increasing of the hormone doses resulted in growth decrease. The second study evolved that growth of the plants inoculated with fungi increased significantly. The data indicated that the plants inoculated with <i>S.</i> <i>vermifera</i> were the highest of all and the plants inoculated with <i>P. indica</i> had the most weight. The nodes of <i>M. piperita </i>and numbers of shoots in <i>T. vulgaris </i>increased significantly.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Conclusion:</strong> These results indicate that the best hormone for tissue culture peppermint and thyme are 1mg per liter of IBA and IAA, respectively. Also using these fungi can increase grow and development of plants.</p> کشت بافت, اکسین, نعناع فلفلی, آویشن, Piriformospora indica ,Sebacina vermifera In vitro culture, Auxin, Peppermint, Thyme, Piriformospora indica, Sebacina vermifera 13 22 http://jmp.ir/browse.php?a_code=A-10-384-1&slc_lang=fa&sid=1 H Kari Dolatabadi حسین کاری دولت‌آبادی 100319475328460042291 100319475328460042291 No Faculty of Agriculture, Tarbiat Modarres University دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس E Mohammadi Goltapeh ابراهیم محمدی گل‌تپه emgoltapeh@yahoo.com 100319475328460042292 100319475328460042292 Yes School of Agriculture, Tarbiat Modares University دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس A Moini احمد معینی 100319475328460042293 100319475328460042293 No Faculty of Agriculture, Tarbiat Modarres University گروه ژنتیک و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس A Varma آجت ورما 100319475328460042294 100319475328460042294 No Amity Institute of Herbal and Microbial Studies, Sector 125 New Super Highway, Noida, India دانشگاه آمیتی گروه مطالعاتی گیاهان دارویی و میکروبی، نویدا ایالت اترپرادش