fa ارزیابی پتانسیل آنتی‎اکسیدانی مفراح (نعناعیان) و تاثیرات آن بر پایداری اکسیداتیو روغن بکر آفتابگردان تحت شرایط نگه‎داری تسریع شده فارماكوگنوزی و فارماسيوتيكس Pharmacognosy & Pharmaceutics پژوهشی Research <div style="text-align: justify;"><strong>مقدمه: </strong>گیاه مفراح یا پونه‌سای مواج، گیاهی یکساله و بومی مناطق خاصی از استان همدان در ایران می‌باشد. <strong>هدف:</strong> این مطالعه به بررسی پروفایل آنتی‌اکسیدانی گیاه مفراح می‌پردازد.<strong> روش بررسی:</strong> اسانس گیاه با روش تقطیر با آب و عصاره‌ی آن از راه خیساندن در متانول تهیه شد. سپس آزمون‌های متعددی شامل سنجش DPPH ،FRAP ، TBARS،اندیس پراکسید و بتاکاروتن- لینولئیک اسید، به منظور مشخص کردن خواص آنتی‌اکسیدانی و اثرات جلوگیری‌کننده بر روی اکسیداسیون اسیدهای چرب بر روی آنها انجام گرفتند. <strong>نتایج:</strong> عصاره‌ی گیاه در تمامی آزمون‌ها دارای فعالیت آنتی‌اکسیدانی بیشتری نسبت به اسانس آن بود. اسانس گیاه در مقایسه با ترکیبات استاندارد و حتی عصاره نیز فعالیت آنتی‌اکسیدانی قابل توجهی از خود نشان نداد. تست‌های DPPH و FRAP تا حدود زیادی با یکدیگر همبستگی داشتند اما داده‌های حاصله از آزمون بتاکاروتن- لینولئیک اسید تا حدودی با سایر داده‌ها ناهماهنگ بودند. نتایج تست‌های TBARS و اندیس پراکسید نیز نشان دادند که غلظت‌های خاصی از عصاره به طور مؤثری از فرآیند اکسیداسیون در روغن آفتابگردان جلوگیری به عمل می‌آورند. <strong>نتیجه‌گیری: </strong>نتایج این تحقیق نشان دادند که عصاره‌ی متانولی گیاه مفراح می‌تواند به عنوان یک کاندید مناسب از منابع آنتی‌اکسیدانی طبیعی برای استفاده در صنایع دارویی و غذایی در نظر گرفته شود.</div> <div style="text-align: justify;"><b><span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Background<span style="color:#002060">:</span></span></span></b> <i><span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Nepeta crispa,</span></span></i> <span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">is an annual plant native to certain regions of Hamadan province in Iran. <b>Objective:</b> This study aims to investigate the antioxidant potential of <i>N. crispa. </i><b>Methods:</b> Hydro-distillated essential oil and methanol extract from aerial parts of <i>N. crispa</i> were obtained<i>.</i> They were subjected to several assays (DPPH, FRAP, TBARS, peroxide value and <i>&beta;</i>-carotene-linoleic acid assay) in order to evaluate their antioxidant properties and their effect on prevention of oxidation in sunflower oil. <b>Results:</b> The extract consistently exhibited more activity than the essential oil in each and every one of the assays. The activity of the essential oil was not significant compared to positive controls or even the extract. The results from DPPH and FRAP assays correlated well with one another but those obtained from <i>&beta;</i>-carotene-linoleic acid assay were to some extents inconsistent with the others. The results from TBARS and peroxide value assays revealed that certain concentrations of the extract effectively prevent the oxidation process in sunflower oil. <b>Conclusion:</b> Our data suggest that the methanol extract of <i>N. crispa</i> may be considered as novel bio-resource of natural antioxidants for using in pharmaceutical and food industries<b>. </b>Hopefully as the future research progress, new lights will be shed on characterization of components in the extract and the mechanisms through which they provide antioxidant activity.</span></span></div> پونه‎سای مواج, اسانس, اثر آنتی‎اکسیدانی, اکسیداسیون, اسید چرب Nepeta crispa, Essential oil, Antioxidant activity, Oxidation, Fatty acid 13 27 http://jmp.ir/browse.php?a_code=A-10-2396-3&slc_lang=fa&sid=1 Mohamadreza Motaghed محمدرضا معتقد mohamadrezamotaghed@gmail.com 100319475328460043062 100319475328460043062 No Department of Pharmacognosy, School of Pharmacy, Medicinal Plants and Natural Product Research Center, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran گروه فارماکوگنوزی، دانشکده داروسازی، مرکز تحقیقات گیاهان دارویی و فرآورده‎های طبیعی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران Amir Nili-Ahmadabadi امیر نیلی احمد آبادی amirnili54@gmail.com 100319475328460043063 100319475328460043063 No Department of Toxicology and Pharmacology, School of Pharmacy, Medicinal Plants and Natural Product Research Center, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran گروه سم‎شناسی و داروشناسی، دانشکده داروسازی، مرکز تحقیقات گیاهان دارویی و فرآورده‎های طبیعی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران Shirin Moradkhani شیرین مرادخانی Sh.moradkhani@umsha.ac.ir 100319475328460043064 100319475328460043064 Yes Department of Pharmacognosy, School of Pharmacy, Medicinal Plants and Natural Product Research Center, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran گروه فارماکوگنوزی، دانشکده داروسازی، مرکز تحقیقات گیاهان دارویی و فرآورده‎های طبیعی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران