fa اثر عصاره‌های پوست و گوشت میوه پرتقال تامسون با پایه‌های مختلف در جلوگیری از اکسیداسیون روغن سویا فارماكوگنوزی و فارماسيوتيكس Pharmacognosy & Pharmaceutics پژوهشی Research <div style="text-align: justify;"><strong>مقدمه:</strong> جستجو برای جایگزینی آنتی‌اکسیدان‌های سنتزی منجر به بررسی آنتی‌اکسیدان‌های متعددی از منابع گیاهی شده است. بررسی‌ها نشان داده است که فعالیت آنتی‌اکسیدانی بعضی از میوه‌ها و سبزیجات به مقدار کل ترکیبات فنولی آنها بستگی دارد. <strong>هدف: </strong>مقایسه پایه‌های مختلف پرتقال تامسون از نظر میزان استخراج ترکیبات فنولی و فلاونوئیدی در پوست و گوشت میوه و ارزیابی اثر آنتی‌اکسیدانی عصاره‌های انتخابی در روغن سویا. <strong>روش بررسی:</strong> در این تحقیق، پس از استخراج عصاره از دو بخش پوست و گوشت چهار پایه پرتقال تامسون مورد مطالعه، ترکیبات فنولی و فلاونوئیدی عصاره‌ها اندازه‌گیری شدند. سپس برای بررسی فعالیت آنتی‌اکسیدانی عصاره‌های انتخابی، غلظت‌های مختلفی از عصاره‌ها به روغن سویای بدون آنتی‌اکسیدان اضافه شدند و از طریق اندازه‌گیری اعداد پراکسید و اسید تیوباربیتوریک مورد ارزیابی قرار گرفتند و با آنتی‌اکسیدان‌های سنتزی BHA و BHT مقایسه شدند. <strong>نتایج:</strong> نتایج نشان دادند که در بین پایه‌های مورد مطالعه، میزان ترکیبات فنولی در پایه پون سیروس بخش پوست میوه با 1/31 میلی‌گرم معادل اسید گالیک به گرم عصاره خشک بالاتر از بقیه بود و کمترین میزان ترکیبات فنولی مربوط به بخش گوشت میوه پایه سورونج بود که برابر با 9/6 میلی‌گرم معادل اسید گالیک به گرم عصاره خشک محاسبه شد. از نظر میزان ترکیبات فلاونوئیدی، کمترین و بیشترین میزان این ترکیبات به ترتیب مربوط به بخش گوشت پایه سیتروملو (4/1 میلی‌گرم معادل کوئرستین به گرم عصاره خشک) و بخش پوست پایه سیترنج (3/41 میلی‌گرم معادل کوئرستین به گرم عصاره خشک) بودند. به طور کلی مقدار ترکیبات فنولی و فلاونوئیدی در بخش پوست نسبت به گوشت میوه بیشتر بود. در آزمون پایداری روغن با استفاده از آون، عصاره‌های انتخابی در بخش‌های پوست و گوشت میوه به ترتیب از پایه‌های پون سیروس و سیتروملو بودند. عصاره‌ها توانایی جلوگیری از تولید محصولات اولیه و ثانویه اکسیداسیون را در روغن سویای خام، در غلظت‌های بالا (600 و 1000 پی‌پی‌ام) داشتند و تنها عصاره بخش پوست با غلظت 1000 پی‌پی‌ام معادل با آنتی‌اکسیدان سنتزی BHT در سطح غلظت 200 پی‌پی‌ام بود. <strong>نتیجه‌گیری: </strong>نتایج نشان دادند که میزان ترکیبات فنولی و فلاونوئیدی بسته به نوع پایه متفاوت است و عصاره‌های پوست و گوشت میوه پرتقال تامسون (به خصوص پوست) می‌توانند به عنوان آنتی‌اکسیدان طبیعی عمل نموده و پس از آزمایش‌های تکمیلی به مواد غذایی اضافه شوند.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background: </strong>Recently, undesirable symptoms have been reported from the consumption of synthetic antioxidant and in the laboratory animals have been led to carcinogenesis and liver damage. There have been many efforts to replace the synthetic antioxidant with natural antioxidants extracted from plant sources. <strong>Objective:</strong> The comparison of different rootstock of tompson orange regarding to phenolic and flavonoid compounds in both peel and pulp of the fruit and evaluation of antioxidant activity of selected extracts in soybean oil. <strong>Methods:</strong> Peels and pulps of four orange rootstocks were examined for their phenolic and flavonoid compounds. In order to investigate the antioxidant activity of selected extracts, different concentrations were added to soybean oil (without antioxidant). Peroxide value (PV) and thiobarbitoric acid (TBA) index were measured at certain period of time and their activities were compared with synthetic antioxidant (butylated hydroxyanisole (BHA), butylated hydroxytoluene (BHT)). <strong>Results:</strong> The results showed that content of phenolic compounds in peel of poncirus rootstock was 31.1 mg GAE/g extract and was higher than other rootstocks and the minimum content of phenolic compounds was measured from pulp part of sour orange rootstock (6.9 mgGAE/g extract). The lowest and highest amount of flavonoid compounds were related to the pulp part of citromela rootstock (1.4 mgQuE/g extract) and the peel part of citrange rootstock (41.3 mgQuE/g extract) respectively. The phenolic and flavonoid contents in peel part were higher than pulp part in all the fruits tested. For the oven test, selective extracts in peel and pulp part of the fruit were poncirus and citromelo rootstocks respectively. More concentrated extracts (600 and 1000 ppm) could be to protect the crude soybean oil from oxidation. The peel extract with 1000 ppm concentration was the only natural extract which was comparable with BHT antioxidant of 200 ppm concentration. <strong>Conclusion: </strong>The results showed that the phenolic and flavonoid contents were different based on the type of rootstock. Peel and pulp extracts (peel, particularly) can act as a natural antioxidant and can be added to foods after supplementary experiments.</div> استخراج, ترکیبات فنولی, پرتقال تامسون, پایه, روغن سویا Extraction, Phenolic compounds, Tompson orange, Rootstock, Soybean oil 55 66 http://jmp.ir/browse.php?a_code=A-10-164-1&slc_lang=fa&sid=1 M Gharekhani مهدی قره‌خانی M.Gharekhani@yahoo.com 100319475328460037537 100319475328460037537 Yes Department of Food Science and Technology, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان M Ghorbani محمد قربانی 100319475328460037538 100319475328460037538 No Department of Food Science and Technology, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources گروه علوم و صنایع غذایی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان A Gharekhani احمد قره‌خانی 100319475328460037539 100319475328460037539 No Department of Veterinary Medicine, Islamic Azad University of Maku گروه دامپزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ماکو A Sadeghi mahoonak علیرضا صادقی‌ماهونک 100319475328460037540 100319475328460037540 No Department of Food Science and Technology, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources گروه علوم و صنایع غذایی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان Sh Jabrayili شاهرخ جبرائیلی 100319475328460037541 100319475328460037541 No Department of Food Science and Technology, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان Y Ghasemi یوسف قاسمی 100319475328460037542 100319475328460037542 No Department of Horticulture Science, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان