fa ارزیابی فعالیت آنتی‌رادیکالی عصاره پنیرک(<i>Malva sylvestris</i> L.) و کاربرد آن در سامانه روغن فارماكوگنوزی و فارماسيوتيكس Pharmacognosy & Pharmaceutics پژوهشی Research <div style="text-align: justify;"><strong>مقدمه:</strong> با توجه به تأثیر نامطلوب بسیاری از افزودنی‌های شیمیایی در فرآورده‌های غذایی، امکان جایگزینی این مواد با ترکیبات مؤثره‌ی گیاهان دارویی مورد توجه محققین است. <strong>هدف:</strong> ارزیابی فعالیت آنتی‌رادیکالی عصاره گل پنیرک با آزمون‌های DPPH&deg;، +ABTS&deg; و بی‌رنگ شدن بتاکاروتن و بررسی فعالیت آنتی‌اکسیدانی آن در روغن سویا می‌باشد. <strong>روش بررسی:</strong> میزان فنول کل عصاره به روش فولین - سیوکالتو استفاده شد. فعالیت آنتی‌رادیکالی عصاره مذکور با استفاده از روش‌های DPPH&deg;، رادیکال کاتیون ABTS و بی‌رنگ شدن بتاکاروتن بررسی شد و با آنتی‌اکسیدان سنتزی BHA مقایسه شد. فعالیت آنتی‌اکسیدانی عصاره در روغن سویا با اندازه‌گیری اعداد پراکسید، تیوباربیتوریک اسید و دی‌ان مزدوج (آزمون آون در دمای 70 درجه سانتی‌گراد) تعیین و با BHA و BHT 100 و 200 ppm مقایسه شد. <strong>نتایج:</strong> عصاره پنیرک دارای 5/4 درصد ترکیبات فنولی بر پایه وزن خشک بود. در آزمون DPPH&deg;، مقدار EC50 عصاره پنیرک 01/0 &plusmn; 37/0 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر به دست آمد. در آزمون +ABTS&deg;، بیشترین فعالیت آنتی‌رادیکالی مربوط به غلظت 5 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر پنیرک (بازدارندگی 70 درصد، معادل اسید آسکوربیک با غلظت 14/0 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر) بود. در آزمون بی‌رنگ شدن بتاکاروتن بیشترین فعالیت آنتی‌اکسیدانی مربوط به غلظت 10 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر عصاره بود. در آزمون آون‌، عصاره پنیرک در سطوح غلظتی 400، 600 و ppm 800 معادل با آنتی‌اکسیدان‌ شیمیایی BHA در سطح غلظتی ppm 100 عمل کرد. <strong>نتیجه‌گیری:</strong> این عصاره خاصیت آنتی‌اکسیدانی خوبی دارد و پس از انجام آزمایش‌های تکمیلی می‌تواند به‌ عنوان آنتی‌اکسیدان طبیعی در برخی از فرآورده‌های غذایی حاوی روغن به‌کار رود.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background:</strong> Because of some adverse effect of chemical food additives such as synthetic antioxidants, it has been considered by researchers to replacing these materials by natural products. <strong>Objective:</strong> To measure the total phenolic content of <em>Malva sylvestris</em> extract (MSE) to evaluate the antiradical activity of this extract by DPPH&deg;, ABTS&deg;+ and &beta;-carotene bleaching methods (BCB) and to study its application as natural antioxidant in soybean oil. <strong>Methods: </strong>Total phenolic content (TPC) of MSE was determined by Folin- Ciocalteau method. Antiradical activity was measured by DPPH&deg;, ABTS&deg;+ and BCB methods and compared with synthetic antioxidant BHA. The antioxidant activity of extract was studied in soybean oil (oven test at 70 oC) by measuring peroxide value (PV), thiobarbituric acid value (TBA) and conjugated diene (CD) and compared with BHA and BHT (at two level 100 and 200 ppm). <strong>Results:</strong> MSE was possess 4.5% phenolic compounds in base of dry matter. In DPPH&deg; assay, EC50 of MSE was 0.37 &plusmn; 0.01 mg/ml. In ABTS&deg;+ assay, maximum antioxidant activity was related to 5 mg/ml concentration of MSE (70% inhibition). In BCB test, maximum antioxidant activity of 0.05 &ndash; 10 mg/ml concentration of MSE was related to its 10 mg/ml concentration of it (52.6 %). This extract could retard oxidation process of soybean oil at 400 ppm that was almost equal to BHA at 100 ppm. <strong>Conclusion:</strong> MSE showed antiradical activity and it seems it can be applied as natural antioxidant in foods containing edible oils.</div> پنیرک (Malva sylvestris), فعالیت آنتی‌رادیکالی, DPPH°, بی‌رنگ شدن بتاکاروتن, آزمون آون Malva sylvestris, Antiradical activity, DPPH°, β-carotene bleaching, Oven test 86 97 http://jmp.ir/browse.php?a_code=A-10-122-3&slc_lang=fa&sid=1 M Taha Nejad محمد طاهانژاد 100319475328460042265 100319475328460042265 No Department of Food Science and Technology, Tarbiat Modares University, Tehran گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس M Barzegar محسن برزگر mbb@modares.ac.ir 100319475328460042266 100319475328460042266 Yes Department of Food Science and Technology, Tarbiat Modares University, Tehran گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس MA Sahari محمدعلی سحری 100319475328460042267 100319475328460042267 No Department of Food Science and Technology, Tarbiat Modares University, Tehran گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس H Naghdi Badi حسنعلی نقدی‌بادی 100319475328460042268 100319475328460042268 No Department of Cultivation & Development of Medicinal Plants, Institute of Medicinal Plants, ACECR گروه پژوهشی کشت و توسعه گیاهان دارویی، پژوهشکده گیاهان دارویی جهاددانشگاهی