fa اثر نانولوله‌های‌کربنی چند دیواره بر صفات فیزیولوژیکی، ترکیبات فنلی و ظرفیت آنتی‌اکسیدانی گیاه مریم‌گلی ایرانی (<i>Salvia mirzayanii</i>) تحت تنش خشکی كشاورزی و اتنوبوتانی Agriculture & Ethnobotany پژوهشی Research <div style="text-align: justify;"><p dir="RTL" style="margin-right:1.3pt;"></p></div> <p dir="RTL" style="margin-right: -0.35pt; text-align: justify;"><strong>مقدمه: </strong>تنشهای محیطی و محرکهای زیستی و غیر زیستی از طریق فعال کردن مکانیسم<span dir="LTR">&lrm;</span>های دفاعی گیاهان باعث تولید متابولیت<span dir="LTR">&lrm;</span>های ثانوی و القای پاسخ های فوق حساسیتی می<span dir="LTR">&lrm;</span>شوند<span dir="LTR">.</span></p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>هدف: </strong>این مطالعه با هدف بررسی ‌اثرات سطوح مختلف تنش خشکی و نانولوهای کربنی چند دیواره برتغییرات فیزیولوژیکی و محتوای فلاونوئید، ترکیبات فنلی و ظرفیت آنتی‌اکسیدانی گیاه مریم گلی ایرانی انجام شد.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>روش بررسی</strong>: این آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در گلخانه گروه گیاهان دارویی دانشگاه اراک انجام شد. فاکتور اول تنش خشکی در 4 سطح شامل 100، 75، 50 و 25 درصد رطوبت مزرعه ای (<span dir="LTR">FC</span>) و فاکتور دوم محلول پاشی با نانو‌لوله‌های کربنی چند دیواره (عاملدار و غیر عاملدار) در 4 سطح شامل 0 ، 50، 200 میلی گرم در لیتر (عاملدار) و 50 میلی گرم در لیتر (غیر عاملدار) بود.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>نتایج: </strong>نتایج نشان داد که تنش خشکی، نانولوله های کربنی چند دیواره و اثر متقابل آنها تاثیر معنی داری بر برخی صفات مورد مطالعه داشتند. به طوریکه اثر تنش خشکی بر محتوای نسبی آب برگ (01/0 > <span dir="LTR">p</span>) و شاخص کلروفیل (05/0 > <span dir="LTR">p</span>) معنی دار شد، اما اثر نانولوله های کربنی بر شاخص نشت الکترولیتهای سلول معنی دار (01/0 > <span dir="LTR">p</span>) بود. همچنین، اثر متقابل تیمارهای آزمایشی بر میزان فنل کل معنی‌دار (01/0 > <span dir="LTR">p</span>) شد. لیکن، بیشترین و کمترین مقدار ترکیبات فنلی به ترتیب در تیمار نانولوله های کربنی چند دیواره عاملدار با غلظت 50 و 200 میلی گرم در لیتر تحت تنش خشکی 25 درصد ظرفیت زراعی بدست آمد. همچنین، بیشترین میزان فعالیت آنتی‌اکسیدانی از عصاره گیاهان تحت تیمار همزمان نانولوله های کربنی چند دیواره عاملدار با غلظت 50 میلی گرم در لیتر و تنش خشکی 25 درصد ظرفیت زراعی حاصل شد.</p> <p style="text-align: justify;"><strong><span dir="RTL">نتیجه‌گیری: </span></strong><span dir="RTL">استفاده از نانولوله های کربنی چند دیواره عاملدار با غلظت 50 میلی گرم در لیتر به همراه تنش خشکی 50 درصد ظرفیت زارعی</span> شاخصهای فیزیولوژیکی و فعالیت آنتی اکسیدانی عصاره گیاه <span dir="RTL">مریم گلی ایرانی</span> <span dir="RTL">را بهبود بخشید.&nbsp;&nbsp;&nbsp; </span></p> <p></p><p></p> <p style="text-align: justify;"><strong>Background:</strong> Environmental stresses and biotic and abiotic elicitors induce secondary metabolites biosynthesis and hypersensitive response in plants through activation of defense mechanisms. &nbsp;</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Aim:</strong> This study was carried out with the aim of assessing the effects of different drought stress and multi-walled carbon nanotubes (MWCNTs) levels on physiological variations, flavonoid and phenolic contents, and antioxidant capacity of <em>Salvia mirzayanii.</em></p> <p style="text-align: justify;"><strong>Methods:</strong> This study was arranged in a factorial experiment based on randomized complete block design under research greenhouse of medicinal plants department at Arak University. The first factor was considered as drought stress in 4 levels including 100, 75, 50 and 25% of field capacity (FC), and the second factor was designated as foliar spray of MWCNTs (functionalized and non- functionalized) at 4 different concentrations (0, 50 and 200 mg/L for functionalized MWCNTs, and 50 mg/L for non- functionalized MWCNTs).</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Results: </strong>Results showed that drought stress and MWCNTs and their interactions significantly affected some studied traits. Leaf relative water content (p < 0.01) and chlorophyll index (p < 0.05) was significant under drought stress treatment, however, electrolyte leakage index significantly (p < 0.01) changed under different levels of MWCNTs. Furthermore, total phenolics was significantly (p < 0.01) changed under interaction of experimental treatments. The highest and the lowest phenolics content were achieved in functionalized MWCNTs exposed plants at 50 and 200 mg/L under 25% of FC, respectively. Maximum antioxidant activity was observed in extract originated from plants simultaneously treated with functionalized MWCNTs at 50 mg/L and drought stress at level of 25% FC.&nbsp;</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Conclusion:</strong> Application of functionalized MWCNTs at concentration of 50 mg/L along with moderate drought stress improved physiological traits and antioxidant activity of extract in <em>S. mirzayanii </em>plants.</p> <p dir="LTR"></p><p dir="LTR"></p> مریم گلی ایرانی, تنش کم آبی, نانو لوله های کربنی, محتوی نسبی آب برگ, فعالیت آنتی اکسیدانی, فنل کل Salvia mirzayanii, Water deficit stress, Multi-walled carbon nanotubes, Leaf relative water content, Antioxidant activity, Total phenol. 191 207 http://jmp.ir/browse.php?a_code=A-10-69-10&slc_lang=fa&sid=1 الهه چگینی 100319475328460041370 100319475328460041370 No دانشگاه اراک منصور قربانپور m_ghorbanpour@yahoo.com 100319475328460041371 100319475328460041371 Yes دانشگاه اراک مهرناز حاتمی 100319475328460041372 100319475328460041372 No دانشگاه اراک مینا تقی زاده 100319475328460041373 100319475328460041373 No دانشگاه اراک