fa بررسی مقایسه‌ای روش‌های استخراج و طیف جرمی ترکیبات شیمیایی عصاره «مان» گیاه شکرتیغال (<i>Echinops dichorus</i> L.) و مقایسه اثر انواع عصاره‌های «مان» بر روی رده سلول‌های سرطانی روده CaCO2 فارماكوگنوزی و فارماسيوتيكس Pharmacognosy & Pharmaceutics پژوهشی Research <p dir="RTL" style="margin-top:0cm;margin-right:14.2pt;margin-bottom:0cm;margin-left:14.2pt;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;line-height:90%;direction:rtl;unicode-bidi:embed;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">مقدمه:</span></span></strong> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">شکرتیغال </span></span><span style="font-size:10.0pt;">(</span><em><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Echinops dichorus</span></span></em><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;"> L.</span></span><span style="font-size:10.0pt;">)</span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> گیاهی دارویی از خانواده کاسنی است که در اثر فعالیت نوعی حشره سرخرطومی روی بعضی از گونه‌های این جنس، ترکیبی به نام &laquo;مان&raquo; به دست می‌آید.</span></span></p> <p dir="RTL" style="margin-top:0cm;margin-right:14.2pt;margin-bottom:0cm;margin-left:14.2pt;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;line-height:90%;direction:rtl;unicode-bidi:embed;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">هدف</span></span></strong><strong><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">:</span></span></span></strong> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">در این تحقیق حلال و روش‌های مختلف عصاره‌گیری در استخراج ترکیبات آلی از بخش مان شکرتیغال مورد بررسی قرار گرفتند.</span></span></p> <p dir="RTL" style="margin-top:0cm;margin-right:14.2pt;margin-bottom:0cm;margin-left:14.2pt;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;line-height:90%;direction:rtl;unicode-bidi:embed;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">روش بررسی:</span></span></strong> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">جداسازی و شناسایی ترکیبات تشکیل‌دهنده‌ی عصاره‌‌های بخش مان شکرتیغال با استفاده از دستگاه‌ </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">GCMS</span></span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">صورت گرفت. بررسی ویژگی‌های ضدسرطانی عصاره مان با استفاده از روش‌های </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">NBT</span></span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">MTT</span></span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">به دو روش سوکسله و ماسراسیون با دو حلال اتانول و ان هگزان، انجام شد.</span></span></p> <p dir="RTL" style="margin-top:0cm;margin-right:14.2pt;margin-bottom:0cm;margin-left:14.2pt;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;line-height:90%;direction:rtl;unicode-bidi:embed;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">نتایج:</span></span></strong> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">نتایج بررسی‌های فیتوشیمیایی حضور ترکیبات ساپونینی، استروئیدی، گلیکوزید‌سیانوژنیک، تانن‌دار و آلکالوئیدی را نشان داد و آنالیز عصاره‌های ماسراسیون، پرگولاسیون و دستگاه سوگسله با حلال اتانول بوسیله دستگاه </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">GCMS</span></span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> نشان داد که هر سه عصاره مان سرشار از اسیدهای چرب می‌باشد. آنالیز طیف‌های </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">GC</span></span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">، 27 ترکیب در روش ماسراسیون، 30 ترکیب در روش پرکولاسیون و 10 ترکیب با استفاده از دستگاه سوکسله را نشان داد. نتایج بررسی میزان بقاء سلولی نشان داد که کمترین بقا سلول‌های سرطانی تیمار شده مربوط به عصاره اتانولی و ان- هگزانی به روش ماسراسیون بود. نتایج آزمون </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">NBT</span></span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> بیانگر خاصیت آنتی‌اکسیدانی عصاره اتانولی و ان- هگزانی به روش ماسراسیون می‌باشد.</span></span></p> <p dir="RTL" style="margin-top:0cm;margin-right:14.2pt;margin-bottom:0cm;margin-left:14.2pt;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;line-height:90%;direction:rtl;unicode-bidi:embed;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">نتیجه‌گیری:</span></span></strong> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">بهترین روش و حلال جهت استخراج ترکیبات آلی عصاره تام محصول مان گیاه شکرتیغال، دستگاه پرکولاتور به همراه حلال اتانول است. اما برای استخراج اسیدهای چرب و ترپن‌های موجود در گیاه روش سوکسله پیشنهاد می‌شود. تمامی عصاره‌های شکرتیغال (مان) خواص سیتوکسی خوبی نشان دادند که بیانگر وجود ترکیبات آنتی اکسیدانی این عصاره‌ها است.</span></span></p> <p style="margin-left: 14.2pt; text-align: justify;"><strong>Background:</strong> Echinops (<em>Echinops dichorus</em> L.) from the Asteraceae family is a plant which obtained from the kind of insect activity on some species and generated a compound that is called &quot;mann&quot;.</p> <p style="margin-left: 14.2pt; text-align: justify;"><strong>Objective:</strong> Identification of the main chemical compounds of plant, solvent and different methods of extracting in extraction of these compounds is evaluated.</p> <p style="margin-left: 14.2pt; text-align: justify;"><strong>Methods:</strong> Isolation and identification of extracts constituents is done with GC/MS. In order to evaluate anticancer characteristics, ethanolic and n-Hexane extracts from Manna has been obtained using Maceration and Soxhlet Apparatus methods. The effects of these extracts on CaCO2 cells have been evaluated using MTT and NBT values.</p> <p style="margin-left: 14.2pt; text-align: justify;"><strong>Results: </strong><strong>T</strong>he results of phytochemical investigations showed that saponin, steroids, glycoside cyanogenic, tannin and alkaloid compounds are existence. In the GC-MS analysis of extracting showed that fatty acids and terpenes as major constituents in Manna. Based on results, 27 different components in the Maceration method, 30 different components in the percolation and 10 different components in the Soxhlet Apparatus method were identified. The results of MTT showed the least cell survival value of treated cancerous cell was concerned to ethanolic and n-Hexane-derived extract using Maceration method. NBT test results represent the antioxidant properties of ethanolic and n-Hexane extracts using Maceration method.</p> <p style="margin-left: 14.2pt; text-align: justify;"><strong>Conclusion:</strong> The use of ethanol and Percolation are the best approach for extracting organic compounds of Manna, but to extract the fatty acids and terpenes of plants, Soxhlet method is proposed. All the extracts of Echinops (Mann) showed good cytotoxic properties that represent the presence of antioxidant compounds these extracts.</p> شکرتیغال, پرکولاسیون, سوکسله, طیف سنج جرمی, متابولیت‌های ثانویه Echinops, Mass Spectroscopy, Percolation, Secondary metabolyts, Soxhlet 145 157 http://jmp.ir/browse.php?a_code=A-10-1236-2&slc_lang=fa&sid=1 babak Mokhtari بابک مختاری 100319475328460035558 100319475328460035558 Yes Shahid Chamran University of Ahvaz دانشگاه شهید چمران اهواز Maryam Kolahi مریم کلاهی m.kolahi@scu.ac.ir 100319475328460035559 100319475328460035559 No Shahid Chamran University of Ahvaz دانشگاه شهید چمران اهواز neda Mirzaei ندا میرزایی 100319475328460035560 100319475328460035560 No Departmen of Organic Chemistry, Faculty of Science, Shahid Chamran University of Ahvaz, Iran دانشگاه شهید چمران اهواز