fa اثر حفاظتی اسانس گلپر ایرانی (<i>Heracleum persicum</i>) در بروز آسیب کبدی ناشی از تتراکلریدکربن در موش های نژاد ویستار فارماكولوژی و سم شناسی Pharmacology & Toxicology پژوهشی Research <p dir="RTL" style="margin-right: 7.1pt; text-align: justify;">مقدمه: امروزه بیماری‌های کبدی یکی از مشکلات جدی و تهدید‌کننده سلامتی محسوب می‌شود. گلپر ایرانی<span dir="LTR">(<em>Heracleum </em>(<em>H.</em>)<em> persicum</em>)</span> به عنوان گیاه دارویی بومی، دارای خاصیت آنتی‌اکسیدانی و ضدالتهابی به منظور کاهش آسیب‌های کبدی در این پژوهش مورد استفاده قرار گرفت.</p> <p dir="RTL" style="margin-right: 7.1pt; text-align: justify;">هدف: این مطالعه برای اولین بار به بررسی اثر اسانس حاصله از میوه گلپر ایرانی بر روی مسمومیت کبدی ناشی از تزریق تتراکلریدکربن (<span dir="LTR"> (CCl4</span>در رت نژاد ویستار پرداخته است.</p> <p dir="RTL" style="margin-right: 7.1pt; text-align: justify;">روش بررسی: در این تحقیق، 100 سر رت نر نژاد ویستار به 20 گروه 5 تایی تقسیم شدند. گروه کنترل منفی (<span dir="LTR">NC</span>) فقط <span dir="LTR">DMSO</span> و روغن زیتون به مدت دو هفته و گروه کنترل مثبت (<span dir="LTR">C</span>)، <span dir="LTR">DMSO</span> روزانه به مدت 14 روز و سپس محلول تتراکلرید کربن<span dir="LTR"> ml/kg b.w) </span>3<span dir="LTR">(</span> به صورت درون صفاقی (<span dir="LTR">i.p</span>) در روز 15 ام دریافت کردند. گروه استاندارد (<span dir="LTR">BHT</span>) و گروه‌های تیمار (<span dir="LTR">H100</span> و <span dir="LTR">H200</span>)، اسانس گلپر در دو دز <span dir="LTR">mg/kg b.w</span> 100 و 200 روزانه به مدت 14 روز و سپس محلول <span dir="LTR">CCL4</span> به صورت <span dir="LTR">i.p</span> در روز 15 دریافت کردند. سپس، در ساعات 4، 8، 16 و 24 ساعت پس از تزریق، اندازه‌گیری گلوتاتیون (<span dir="LTR">GSH</span>)، توتال آنتی‌اکسیدانت (<span dir="LTR">FRAP</span>)، پراکسیداسیون لیپیدها (<span dir="LTR">MDA</span>) و آنزیم‌های کبدی، آلانین ترانس آمیناز (<span dir="LTR">ALT</span>)، آسپارتات ترانس آمیناز (<span dir="LTR">AST</span>) انجام شد.</p> <p dir="RTL" style="margin-right: 7.1pt; text-align: justify;">نتایج: تزریق اسانس به دست آمده از گلپر ایرانی در هر دو دز مورد مطالعه، توانست اختلال در فاکتورهای دخیل در استرس اکسیداتیو و آنزیم‌های کبدی ناشی از <span dir="LTR">CCl4</span>، به طور معنی‌داری تعدیل کند.</p> <p dir="RTL" style="margin-right: 7.1pt; text-align: justify;">نتیجه‌گیری: این نتایج نشان‌دهنده اثر حفاظتی اسانس گلپر ایرانی می‌باشد که احتمالاً بواسطه ظرفیت آنتی‌اکسیدانی این گیاه می‌باشد.</p> <p dir="ltr" style="margin-right: 7.1pt; text-align: justify;"><strong>Background:</strong> Nowadays, liver disorders are one of the most serious and threatening problems of the health. Persian Golpar (<em>Heracleum </em>(<em>H.</em>)<em> persicum</em>) as an endemic medicinal plant with antioxidant and anti-inflammatory properties was &nbsp;used (noted) &nbsp;in the study for reducing the live injuries.</p> <p dir="ltr" style="margin-right: 7.1pt; text-align: justify;"><strong>Objective:</strong> This experiment &ndash;for the first time- was conducted to consider the effects of the oils obtained from fruits of Persian Golpar on the liver toxicity induced by the injection of tetrachloride carbon (CCl4) in the Wistar rats.</p> <p dir="ltr" style="margin-right: 7.1pt; text-align: justify;"><strong>Methods: </strong>In this study, 100 male Wistar rats were divided into 20 groups (n=5). Negative control group (NC) received DMSO and olive oil for two weeks and the positive control group (C) received DMSO as i.p injection in 14 days following CCl4 (2 ml/kg b.w) at day 15^th. The standard group (BHT), The treatment groups received <em>H. persicum </em>essential oils at both doses 100 and 200 mg/kg b.w as i.p injection following CCl4 (2 ml/kg b.w) at day 15^th. Then, the levels of the glutathione (GSH), total antioxidant capacity of plasma (FRAP), proxidasion lipids (MDA) and glutathione s-transferase (GST) and also liver enzymes for instance alanin teransferase (ALT) and aspartate teransferase (AST) were estimated at 4, 8, 16 and 24 h after CCL4 injection.</p> <p dir="ltr" style="margin-right: 7.1pt; text-align: justify;"><strong>Results:</strong> The injection of the essential oils (at the both doses) obtained from Persian Golpar could surprisingly modulate the changes of the antioxidant/oxidative parameters as well as liver enzymes induced by CCL4 administration.</p> <p dir="ltr" style="margin-right: 7.1pt; text-align: justify;"><strong>Conclusion:</strong> These results indicated the protective effect of Iranian Golpar essential oils on the liver. These effects are probably due to its antioxidant capacity.</p> گلپر ایرانی, آنزیم‌های کبدی, اسانس, استرس آنتی‌اکسیدانت/اکسیداتیو, مسمومیت کبدی Heracleum persicum, Antioxidant/oxidative stress, Essential oil, Hepatotoxicity, Liver enzymes 110 122 http://jmp.ir/browse.php?a_code=A-10-929-2&slc_lang=fa&sid=1 K Roshanaee کامبیز روشنایی Kambizroshanaei@gmail.com 100319475328460041422 100319475328460041422 Yes Department of Physiology, Faculty of Science, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, I.R. Iran گروه فیزیولوژی، دانشکده علوم، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قم، قم، ایران AF Dadkhah ابوالفضل دادخواه dadkhah_bio@yahoo.com 100319475328460041423 100319475328460041423 No Department of Medicine, Faculty of Medicine, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, I.R. Iran دانشکده پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قم، قم، ایران F Fatemi فائزه فاطمی ffatemi@aeoi.org.ir 100319475328460041424 100319475328460041424 No Nuclear Fuel Cycle Research School, Nuclear Science and Technology Research Institute, Tehran, I.R. Iran پژوهشکده چرخه سوخت، پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای، تهران، ایران S Dini سالومه دینی salomehdini6@gmail.com 100319475328460041425 100319475328460041425 No Young Researchers and Elite Club, Karaj Branch, Islamic Azad University, Karaj, Iran دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، باشگاه پژوهشگران و نخبگان جوان، کرج، ایران.